1

De kerk van St Raphaël

3 nov, 2025 Onderdeel van proses 

Column door Caspar Visser ’t Hooft

‘Ik ga niet naar de kerk omdat ik niet geloof’. Wat een onzin! Wie zegt dat je moet geloven om naar de kerk te gaan? Of liever gezegd, wat is geloven? We hebben er een gevoel van gemaakt, en dat is het niet. Denk aan het Franse woord voor geloof: foi. Het komt van het Latijnse fides. Een ander Frans woord dat uit fides is ontstaan, is fidélité – ja, trouw. Ja gaat naar de kerk uit trouw. Trouw aan de kerk waarin je bent gedoopt, trouw aan de christelijke traditie waarin je staat – het voelen komt dan vanzelf wel, na een paar keer op zondag een goed woord te hebben gehoord. En doe niet interessant over je twijfels, die heeft iedereen. Zo, dit als inleiding op een kort verslag over kerken in Frankrijk – of om precies te zijn, over kerken die buitenlandse toeristen er hebben laten bouwen. Ze waren en villégiature in Franse kuuroorden en ze wilden hun kerkgenootschap, hun geloofstraditie trouw blijven. Ze waren overwegend anglicaans, het ging hen erom ver van huis anglicaanse diensten bij te kunnen wonen. Een van hen was een Nederlandse protestant. De kerk die Frankrijk aan hem te danken heeft is niet de minste in de serie!

Lees verder »

De oesters van Brouage

25 okt, 2025 Onderdeel van paysages 

Column door Caspar Visser ‘t Hooft

De Franse oesterteelt heeft moeilijke jaren achter de rug. Het had met weergesteldheden te maken en met ziektes. Het kwam voor dat, na voorafgaand onderzoek, het van overheidswege de oesterboeren werd verboden hun oesters op de markt te brengen. En als ze al in de grote supermarktenketens waren gearriveerd, tegen het einde van het najaar, dan was er plotseling een verbod op de verkoop. De kratten moesten uit de schappen weg. De zieke oesters (soms maar een op de duizend – ja, maar welke?) moesten terug naar de leverancier of domweg bij het vuil worden gezet. Een domper op het blije vooruitzicht van een even zo somptueus als klassiek kerstdiner! Nu schijnt het beter te gaan met wat de Fransen de ostréiculture noemen, en waar toch maar liefst zo’n achttienduizend mensen hun brood mee verdienen.  In de streekkranht van het Bretonse departement van de Morbihan stond kort geleden dat de oesterboeren vertrouwen hadden in de oogst van de komende winter. Wat voor de Morbihan geldt, zal ook wel gelden voor heel de Franse westkust, tot aan Arcachon toe. Een verheugend perspectief.

Lees verder »

Montagne noire

30 aug, 2025 Onderdeel van paysages 

Column door Caspar Visser ‘t Hooft

Langzaam maar zeker stijgt de hitte. Ze hebben voor deze eerste dag van de maand augustus temperaturen van ruim boven de dertig voorspeld. Ik ben om negen uur ‘s morgens vertrokken: drieëntwintig graden. Anderhalf uur later rij ik over de périphérique van Toulouse: achtentwintig graden. Goed in en om een grote stad is het altijd wat warmer dan op het platteland. Toch, wanneer ik me, weer een uur later, ter hoogte van Castres bevind – floep, daar springt de teller van negenentwintig naar dertig. Voor me doemen heuvels op. Een donker massief. Ik weet het, links de Monts de Lacaune, rechts de Montagne Noire. Ik had besloten om het traject Gers-Provence voor een groot deel via de nationale wegen te doen: Auch, Toujouse, Mazamet, Bédarieux, om vervolgens pas bij Montpellier de snelweg te pakken. Mazamet ligt aan de noordkant van de Montagne Noire, in een tamelijk wijd dal. Het bleek er meteen twee à drie graden koeler dan in de gelig-zinderende vlakte van de Lauragais (het fabeltjesland van Kokanje) die ik achter me liet. Nog even kon ik het gebruik van de airco uitstellen. Ik heb een hekel aan airco, ik krijg er hoofdpijn van.

Lees verder »

Het park van Marly

22 jul, 2025 Onderdeel van paysages 

Column door Caspar Visser ‘t Hooft

Laatst droomde ik dat ik weer rondwandelde in het park van Marly. Waarom van alle parken in en om Parijs dit park mijn voorkeur heeft? Omdat ik me in dit park ook ergens anders kan wanen dan onder de rook van Parijs. De andere parken – Versailles, St Cloud, St Germain – zijn daarvoor met hun classicistische aanleg te typisch, te uniek Frans. Alleen al de foto’s die je ervan tegenkomt in boeken en reisgidsen verpletteren de verbeelding. Ze programmeren al van tevoren je hersens, dagdromen maken geen kans meer. Wanneer ik langs de vijvers van Versailles wandel, dan wandel ik langs de vijvers van Versailles – punt. Wanneer ik over de brede allee van het park van St Cloud loop, dan loop ik over de brede allee van het park St Cloud – dat en niets anders. In het park van Marly, daarentegen, heb je uithoeken waar je opeens ergens anders bent. Waar? Nu eens in de Franse provincie, dan in de bergen, dan weer in de eenzame bosgebieden van Oost-Europa. Ja, vandaar dat ik dit park boven de andere parken verkies. Je bent ergens en tegelijkertijd elders.

Lees verder »

Tropeneilanden

12 jun, 2025 Onderdeel van paysages 

Column door Caspar Visser ‘t Hooft

Een globetrotter ben ik niet. Ik vind het al heel wat dat ik in Frankrijk woon en ik daar al zeven keer ben verhuisd, telkens naar een andere streek. Om maar te zeggen dat ik ook weer niet een honkvaste thuisblijver ben. Mijn meest verre reis? Het eiland Grenada, in de Caraïben. Dat was begin 1992. Hier winter, grauw, kil – daar winter, warm en zonnig. Mijn zuster en zwager woonden daar. In een langwerpig huis zonder verdieping, met een kleine zuilengalerij voor en een nogal wild stukje tuin opzij met hoge bananenbomen. Je keek uit op de daken van St George’s, de hoofdstad van het eiland, en op de goudglanzende streep van de zee. St George’s is de naam die de Engelsen aan de stad gaven toen ze het eiland in 1763 van de Fransen overnamen. Daarvoor heette het Fort Royal. Ook andere plaatsen hebben Engelse namen, maar niet alle. Mijn zuster en zwager namen me mee naar de twee mooiste zwemplekken van het eiland: Grand Anse – waar het tropisch gewas tot vlak bij de zee nadert. En Sauteurs, waar je in stil, helderlicht blauw water zwemt, en je even verderop de donkere golven wit en woest tegen het rif ziet opslaan. Grand Anse is Frans en betekent ‘baai’. Sauteurs komt van het werkwoord ‘sauter’, springen, en herinnert aan de wanhoopsdaad van de laatste inboorlingen – de oorspronkelijke Caribs – die liever dan in handen te vallen van de Franse overheersers vanaf een rots de zee in sprongen. Er zijn meer tropische eilanden die allang niet Frans meer zijn, maar waar de namen nog steeds aan de Franse aanwezigheid herinneren. Waarom me deze soort fossielen – naamfossielen – altijd hebben geboeid? Ik weet het niet. Het is zo.

Lees verder »
« Vorige Berichten
Volgende Berichten »