Schrijver in Frankrijk

God en couscous

Column door Caspar Visser ’t Hooft

We zijn geneigd in iedere moslim meteen een vertegenwoordiger van DE ISLAM te zien. Deze onzin wordt ons door domme journalisten en onfrisse politici opgedrongen. Hou toch op! – het overgrote deel van de moslims zijn mensen die maar zo’n beetje onbeholpen, en met horten en stoten, hun godsdienst praktiseren, net zoals de meeste christenen dat doen. Naar de kerk met Kerstmis en Pasen, zo nu en dan een envelopje voor de diaconie, bij scheuten een wat dieper geloof beleven, bij belangrijke keerpunten in het leven – voor de rest… Bij moslims is het precies hetzelfde: het zijn boven alles gewoon mensen die werken, boodschappen doen, plezier maken, eten, ruziën, elkaar omhelzen. De Islam is geen wezenstrek, net zomin als het christendom dat is. Je kunt iemand niet in zijn “moslimiteit” opsluiten, net zo min als in zijn christen-zijn. Het probleem van onze tijd is dat we veel teveel in termen van religie zijn gaan denken. Het komt voort uit intellectuele vadsigheid. Wie een conflict in religieuze termen verklaart, beschouwt zich als vrijgesteld voor een meer diepgravende analyse van de situatie. De meeste conflicten zijn veel ingewikkelder dan het schema “religie vs religie” ons wil doen voorkomen. Lees verder »

Noodtoestand

Column door Peter Hagtingius

Ik heb nog nooit gewoond in een land dat zich ‘in oorlog’ achtte en voor het eerst verblijf ik een natie waarin de ‘noodtoestand’ is afgekondigd. Ik zat vrijdagavond gewoon naar Wales-Nederland te koekeloeren, saai. In de rust schakelde ik over naar de Franse nieuwszender BMFTV dat een vaag bericht had over een schietpartij in Parijs. Paar mensen getroffen die op een terrasje zaten. Ik vermoedde een soort afrekening in het criminele milieu. Méér zou ’t wel niet zijn. Ik bleef nog even op die zender hangen, ik verwachtte niet veel van de tweede helft van de match. Toen was er op die nieuwszender ineens sprake van 4 doden, 10 minuten later 12 en werd er overgeschakeld naar het Stade de France waar Frankrijk tegen Duitsland speelde. Ik zag hoe president Hollande geëvacueerd werd en ik snapte dat er echt iets aan de hand was. Ik ging niet meer terug naar Wales-Oranje, ik schijn niks gemist te hebben. Ondertussen liep de teller op het Franse nieuws gestaag op: 20, 40, 60 doden. Toen ik om een uur of vijf de sponde opzocht, waren ’t er al 100. Lees verder »

Niet gedaan met de Morvan

Column door Eva Posthuma de Boer

Op mijn zevende kochten mijn ouders een huis in de Morvan. Vanaf toen brachten we er elke zomer door, zes lange weken, en ook met Pasen waren we daar, wanneer het voornamelijk regende, de tuin een meertje werd en we matzes op de houtkachel knapperig bakten. De stilte, de schone lucht, het weidse uitzicht, de onveranderlijkheid van het landschap, van de stugge mensen, van mezelf, op die plek. Als ik geluk zoek, kan ik het daar vinden. Soms ga ik erheen om te schrijven, alleen, soms neem ik mijn kinderen mee – wat elke keer weer voelt alsof ik mijn ouders na doe omdat ik daar zo ontzettend kind ben geweest. Lees verder »

L’amour est un oiseau rebelle

Column door Caspar Visser ’t Hooft

Dit is het verhaal van liefdes die uitersten verbinden, van liefdes die obstakels trotseren, van liefdes die over de schreef gaan. Nee, dit wordt geen smartlap in de trant van de zangeres-zonder-naam, wel heb ik als titel voor dit verhaal het begin van een aria uit een populaire opera gekozen: de liefde is een opstandige vogel. Een opstandige vogel die breed zijn vleugels uitslaat in opstandige tijden. Zoals die roofvogel daar (een buizerd? een adelaar?) die rondcirkelt in de lege blauwe lucht van een doordeweekse werkdag – rondcirkelt boven het kasteel van Mirabeau. Een kasteel dat op zijn beurt hoog boven het gelijknamige Provençaalse dorp uitsteekt: een geelgrijze muur met aan de uiteinden ronde vensterloze torens met kantelen. Een grimmig middeleeuws fort. Een paar scheef gegroeide parasoldennen die om de hoek piepen doen achter de stenen façade een park vermoeden. Jullie hebben natuurlijk wel eens gehoord van de graaf van Mirabeau – Honoré-Gabriel van zijn voornaam – die een van de grote voormannen was van de Franse revolutie. Dat was wat je noemt een opstandeling! – niet alleen in de politiek, ook in de liefde. Om het geld was hij met een rijke erfdochter getrouwd, maar de huwelijkszegening was nog niet achter de rug of hij ging er alweer met een ander vandoor. Een libertijn, een rokkenjager – een paar jaar later haalde hij zich als gevolg van een stormachtige liaison de woede van een machtige familie op de hals die alles in het werk stelde om hem in de Bastille te doen opsluiten. Mirabeau nam de wijk naar Nederland – de Verenigde Provincieën – waar hij kennis maakte met een bloedmooie Nederlandse, een Friezin om precies te zijn. Zij werd zijn tweede ‘officiële’ minnares. Ja, liefde verbindt uitersten: de droge, stenige Provence met zijn bikkelharde zon en zijn krekels, het noordelijke Friesland met zijn lage, waterige luchten… Lees verder »

Paris-Provence

Column (in briefvorm) door Peter Hagtingius en Julia Fortuin

Dag Julia,

Om bij de finale van je vorige brief te beginnen: dus jij denkt dat ik denk dat de wereld niet bestaat omdat ik vind dat Frankrijk niet bestaat. Ik heb nog een Bos-atlas, ik ontken niet dat er een globe is. Maar van enige samenhang binnen Frankrijk, voor zover dit land zich als natie presenteert, is natuurlijk geen sprake. Een Provençaal verdwaald in Normandië of daaromtrent spreekt de taal niet en raakt er de weg kwijt, eerder nog dan Monus, het mannetje van de maan. Een Provençaal in jouw hoofdstad (die van mij is Aix-en-Provence) wordt als querulant bejegend, ik spreek uit ervaring. En jullie in Parijs maar menen dat jullie de dienst uitmaken? Lange neus, mevrouw! Corsica, Bretagne, Baskenland en ook wij in de Provence, we regelen onze zaakjes zelf wel op onze manier en dus per definitie beter dan de treurwilgen in regenachtige ministeries in jouw Parijs. ’t Heeft nog niet veel aandacht getrokken, maar ook bij ons in de Provence is er nu een onafhankelijkheidsbeweging en reken maar, dat wordt wat. Frankrijk, met nog steeds koloniale ‘departementen’ in rare zeeën, is aan zijn laatste hoofdstuk begonnen en ik vind het niet erg. Als je vindt dat Frankrijk nog bestaat, dan toch niet lang meer. Lees verder »