Beter bij Frankrijk gebleven?
21 mei, 2012 Onderdeel van paysagesColumn door Caspar Visser ’t Hooft
Vanaf Hendrik IV waren de Franse koningen niet alleen koning van Frankrijk maar ook van Navarra. De uitdrukking ‘de France et de Navarre’ vindt daar zijn oorsprong – een manier om ‘overal vandaan’ te zeggen. Navarra was tot 1512 een koninkrijk zo groot als de provincies Noord- en Zuid-Holland, het omvatte een paar dalen in de Pyreneeën en strekte zich van daaruit uit over de vlakte rondom Pamplona. Over het land heersten sinds vele generaties de voorouders aan moeders zijde van de toekomstige Hendrik IV. In 1512 legde Ferdinand van Aragon beslag op het grootste gedeelte van het gebied (dat heet het recht van de sterkste), alleen één enkel dal in de bergen bleef in handen van de oorspronkelijke familie, de d’Albrets. Het gebied dat Ferdinand inlijfde maakt sindsdien deel uit van Spanje. Alleen dat ene dal, met als hoofdstad het plaatsje St Jean-Pied-de-Port, bleef ‘koninkrijk Navarra’ heten. Toen Hendrik IV het dal van zijn moeder erfde werd hij daarom koning van Navarra. Toen hij een paar jaar later ook de kroon van Frankrijk kreeg aangeboden, mocht hij zich ‘koning van Frankrijk én Navarra’ noemen. Tot het einde van de Franse monarchie voerden de Franse koningen deze titel. Een koninkrijk dat uit een enkel dal bestaat : zoiets vind ik grappig ! De bewoners van dit ene dal prijzen zich vandaag gelukkig. Ze horen niet bij Spanje, de crisis die in Spanje zo heftig heeft toegeslagen is hun (tot dusver) bespaard gebleven. Dit geldt niet voor dat andere dal in de Pyreneeën, waarover men ook lange tijd in het onreine was of het bij Spanje hoorde of bij Frankrijk. Ik heb het over het Val d’Aran, oftewel het meest luxueuze ski-gebied van Spanje. Ik was er twee weken geleden. Voor het eerst dat ik dacht : ja, nu zie ik de fameuze crisis. Je hoort erover, maar nu zie ik het… Lees verder »