1

Chaussée Brunehaut

24 sep, 2024 Onderdeel van paysages 

Column door Caspar Visser ‘t Hooft

We vereren ‘hardheid’, ‘sterkte’. We zeggen niet meer dat iets goed is – nee, het is sterk.  En we willen geen feiten, want dat is niet genoeg. We willen harde feiten. Deze verbale krachtpatserij heeft iets wrangs, doet denken aan het zwakste jongetje van de klas dat vol stille nijd naar de spierballen van zijn leeftijdgenoten loert. We willen harde feiten – ik noem dat ‘factolatrie’. En wanneer deze factolatrie het verleden betreft, word ik kregelig. Toegegeven, historici zoeken naar feiten om daarmee bestaande hypotheses aan de kaak te stellen. Het is hun taak, dat is wetenschap. Maar daarmee is het goed recht van mijn verbeeldingskracht nog niet aangetast. Alsof het verleden me alleen iets te zeggen zou hebben wanneer het me in de vorm van harde feiten werd opgedist. Nee, en nog eens nee! Wie de kaarsrechte en mijlenlange wegen heeft aangelegd die in Noord-Frankrijk en in de Champagne kriskras het wijde landschap doorkruisen, en die alle aanspraak maken op de naam ‘chaussée Brunehat’, is onbekend. Mooi! Van mij mag dat zo blijven, ik hoef daarover geen harde feiten. Van mij mag het verleden ‘zacht’ zijn, zodat ik er mijn vinger in kan steken, en erin kan roeren. Want dat is wat de verbeelding doet.

Lees verder »

Roi de Hollande

13 sep, 2024 Onderdeel van proses 

Column door Caspar Visser ‘t Hooft

We weten allemaal dat Holland een koning heeft gehad. Nee, we hebben het niet over de ‘graven van Holland’ – de laatste telg van de oeroude gravendynastie was Jacoba van Beieren, gravin van Holland en Henegouwen. Ze stierf in 1436. We hebben ook het niet over de Oranjes. Die zijn pas vanaf 1815 koning – niet van Holland, maar van ‘de Nederlanden’. We hebben het over Lodewijk Napoleon Bonaparte, de broer van de Franse keizer. Hij was ‘koning van Holland’ van 1806 tot 1810. En zijn vrouw was Hortense, de dochter van Josephine de Beauharnais. Nederland was in die tijd een protectoraat van Frankrijk, Lodewijk Napoleon en Hortense vertegenwoordigden daarom in wezen een bezettende macht. Toch waren ze bij de Hollanders geliefd. Dat kwam omdat hij, de soeverein van het nieuwbakken koninkrijk, de smokkelhandel oogluikend toeliet. Hij wist dat het zogenaamde ‘continentale stelsel’ dat zijn machtige broer in het leven had geroepen, met de blokkade van de handel op Engeland die dat inhield, de Hollandse economie grote schade toebracht. Omdat de Franse keizer zijn broer niet vertrouwde, besloot hij in de zomer van 1810 hem zijn koninkrijk te ontnemen, om daarna Holland botweg te annexeren. Frans grondgebied. Door de keizer voor te zijn, zelf het initiatief tot aftreden te nemen en in zijn plaats zijn zoon tot koning te laten uitroepen, dacht Lodewijk Napoleon het koninkrijk toch nog voor zijn nageslacht te bewaren. Maar Napoleon bleek niet te vermurwen. Het vijfjarige jongetje Lodewijk Napoleon – nu Lodewijk Napoleon II – mocht maar twaalf dagen koning zijn. Langer niet.

Lees verder »

Het hek

2 sep, 2024 Onderdeel van plaisanteries 

Column door Caspar Visser ‘t Hooft

Een hek met afstandsbediening. Dat heb ik nooit gehad – nu, in Nice, wel. Of dit hek me nu zoveel vreugde bezorgt? – nou, nee… ’t Is natuurlijk makkelijk. Je zit in je auto, je pakt de biep, je drukt erop, en je waant je in een James Bond-film wanneer het hek daar statig voor je open schuift. Wat meestal het geval is, maar soms niet. Want soms hapert er iets aan de mechaniek. Je moet dan – toch – uit de auto, je moet dan een kastje naast het hek openpeuteren, aan een wieltje draaien, om dan tenslotte zelf het hek open te trekken. Een op de tien keer. Erg? Ach nee, dat is het niet waarom ik maar matig blij ben met dat hek. Had je dan liever een gewoon hek gehad, dat je eigenhandig open en dicht moet doen? Nee, want dat had niet zoveel uitgemaakt. Het probleem, dat zijn de mensen die, ondanks het verbodsbord, voor het hek hun auto neerzetten en voor mij dan de uit- of ingang blokkeren.

Lees verder »

Madeliefjes maaien

24 aug, 2024 Onderdeel van paysages 

Column door Caspar Visser ‘t Hooft

Veel Nederlanders zien van Frankrijk alleen maar de wijde landschappen waar ze doorheen spoeden op weg naar hun vakantiebestemmingen. Goed, ze doen af en toe een weekendje Parijs, maar dat is van een andere orde. Parijs is één ding, een ander ding is Frankrijk. Nee, wie Frankrijk zegt, ziet glooiende bosranden voor zich, brede valleien, verre perspectieven, met hier en daar, netjes in het landschap verspreid, boerenhoeves. Ja, en vanwege deze boerenhoeves denken Nederlanders-op-reis dat Frankrijk een overwegend agrarisch land is, en dat alle Fransen zo niet boeren zijn – ‘boertjes’ zeggen kwade tongen – dan toch zich sterk met de boeren verwant voelen. Een groter vergissing is er niet. Niet meer dan anderhalf procent van de Franse bevolking werkt in het boerenbedrijf, en zelfs wanneer hun grootouders nog op het platteland woonden, dan weten de meeste Fransen even weinig meer van het boerenbedrijf als de Nederlanders. Zoals die Franse mevrouw die aan de boer vroeg om bij het maaien de madeliefjes te sparen.

Lees verder »

Quinze août

15 aug, 2024 Onderdeel van pensées 

Column door Caspar Visser ‘t Hooft

Voor een Nederlander die in Frankrijk verblijft is het altijd weer een wonderlijke gewaarwording: op 15 augustus zijn de winkels dicht. Pas op dat je er niet door wordt overvallen. Zorg dat je tevoren de nodige boodschappen hebt gedaan. Anders wordt het op die dag restjes eten van gisteren. Frankrijk is van oorsprong een katholiek land, Maria-Hemelvaart is een feestdag. De dag van de Revolutie is 14 juli, die van de RK Kerk 15 augustus. Twee tegengestelden, maar alsof de ene de andere oproept. Les deux France – elkaars beste vijanden. Toch is sinds enige tijd de scheidslijn niet meer zo duidelijk te trekken. En dat schept verwarring.

Lees verder »
« Vorige Berichten
Volgende Berichten »